รายละเอียด
ดาวน์โหลด Docx
อ่านเพิ่มเติม
มาดำเนินรายการกันต่อ ด้วยบทคัดสรรจาก พระสูตรปรัชญาปารมิตาหฤทัยสูตร หรือที่รู้จักกันในชื่อพระสูตรหัวใจ จากหนังสือ "ตำราพุทธศาสนามหายาน" ซึ่งแปลเป็นภาษาอังกฤษโดย อี.บี. โคเวลล์ เอฟ. แม็กซ์ มุลเลอร์ และ เจ. ทาคาคุสุปรัชญาปารมิตา หฤทัยสูตรที่ใหญ่กว่า"ขอถวายความเคารพพระผู้รู้ทุกสิ่ง! ข้าพเจ้าได้ยินมาว่า: ครั้งหนึ่ง พระภควัต [พระพุทธเจ้า] เคยประทับอยู่ ที่กรุงราชคฤห์ บนเนินเขาคิชกูฏ ร่วมกับภิกษุ และพระโพธิสัตว์จำนวนมาก ในเวลานั้น พระพุทธเจ้าทรงบำเพ็ญสมาธิ ที่เรียกว่า กัมภีรวสัมโภธ ในขณะเดียวกัน พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวรผู้ยิ่งใหญ่ ขณะทรงศึกษา ปรัชญาปารมิตา [ปัญญาอันสมบูรณ์] ทรงตรัสว่า: 'มีขันธ์ห้า [กลุ่มธาตุ] และขันธ์เหล่านั้น พระองค์ (พระพุทธเจ้า) ทรงพิจารณาว่า เป็นสิ่งที่ว่างเปล่าโดยธรรมชาติ' จากนั้น พระสารีบุตรผู้ทรงคุณธรรม ด้วยพลังของพระพุทธเจ้า ได้ตรัสกับ พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวรว่า: ‘หากบุตรชายหรือหญิงของครอบครัว ปรารถนาจะศึกษา ในปรัชญาปารมิตาที่ลึกซึ้ง [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา] จะสอนเขาอย่างไร?’ ในเรื่องนี้ พระโพธิสัตว์ อวโลกิเตศวรผู้ยิ่งใหญ่ ได้ตรัสกับพระสารีบุตรเถระว่า:'หากบุตรหรือธิดาคนใด ในครอบครัวปรารถนาจะศึกษา ปรัชญาปารมิตาที่ลึกซึ้ง [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา] เขาต้องคิดเช่นนี้ว่า: มีขันธ์ห้า [กลุ่มธาตุ] และขันธ์เหล่านั้นถือว่า ว่างเปล่าโดยธรรมชาติ รูปคือความว่างเปล่า และ ความว่างเปล่าก็คือรูปนั่นเอง ความว่างเปล่าไม่แตกต่างจากรูป รูปไม่แตกต่าง จากความว่างเปล่า อะไรคือรูปที่ว่างเปล่า อะไรคือความว่างเปล่าที่เป็นรูป? ดังนั้น การรับรู้ ชื่อ แนวคิด และความรู้ ล้วนเป็นความว่างเปล่าเช่นกัน ดังนั้น โอ สารีบุตร สรรพสิ่งทั้งหลายล้วนมีลักษณะ ของความว่างเปล่า ไม่มีจุดเริ่มต้น ไม่มีจุดจบ มีทั้งที่ไร้ตำหนิ และไม่ไร้ตำหนิ มีทั้งที่ไม่ไม่สมบูรณ์และไม่สมบูรณ์ ดังนั้น โอ สารีบุตร ในความว่างเปล่านี้ ไม่มีรูป ไม่มีสัมผัส ไม่มีนาม ไม่มีแนวคิด ไม่มีความรู้ ไม่มีตา หู จมูก ลิ้น ร่างกาย และจิตใจ ไม่มีรูปร่าง เสียง กลิ่น รส สัมผัส หรือวัตถุใด ๆ จะไม่มีดวงตาหรือสิ่งอื่นใด จนกว่าเราจะไปถึงจุดที่ว่า ไม่มีจิตใจ ไม่มีวัตถุ ไม่มีปัญญาญาณ ไม่มีความรู้ ไม่มีอวิชชา ไม่มีการทำลาย (อวิชชา) จนกว่าเราจะเข้าใจว่า ไม่มีความเสื่อมสลาย และความตาย ไม่มีการทำลาย ความเสื่อมสลาย และความตาย ไม่มี (สัจธรรมสี่ประการ กล่าวคือ) ความทุกข์ ต้นกำเนิดของความทุกข์ การดับความทุกข์ และหนทางสู่การดับความทุกข์ ไม่มีความรู้ ไม่มีหนทาง ที่จะได้รับ และไม่มีหนทาง ที่จะไม่บรรลุถึงนิพพาน ดังนั้น โอ สารีบุตร ในเมื่อไม่มี การได้มาซึ่ง (พระนิพพาน) ผู้ที่ได้เข้าใกล้ปรัชญาปารมิตา [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา] แห่งเหล่าพระโพธิสัตว์ จึงได้ดำรงชีวิต (ชั่วระยะหนึ่งอยู่) ในห้วงแห่งจิตสำนึก แต่เมื่อความห่อหุ้ม ของจิตสำนึกถูกทำลายลงแล้ว เขาก็จะหลุดพ้น จากความกลัวทั้งปวง พ้นจากการเปลี่ยนแปลงใด ๆ และได้บรรลุนิพพานในที่สุด พระพุทธเจ้าทุกพระองค์ ในอดีต ปัจจุบัน และอนาคต เมื่อบรรลุถึงปรัชญาปารมิตา [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา] แล้ว ก็ได้ตื่นรู้ถึง ความรู้แจ้งอันสูงสุด ดังนั้นเราจึงควรรู้ถึงบทกวี อันยิ่งใหญ่แห่งปรัชญาปารมิตา [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา] บทกวีแห่งปัญญาอันยิ่งใหญ่ บทกวีที่ไม่มีใครเทียบได้ บทกวีที่บรรเทาความทุกข์ทั้งปวง เป็นความจริง เพราะไม่ใช่ความเท็จ บทกวีที่ประกาศไว้ในปรัชญาปารมิตา [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา] ว่า: “โอ้ ปัญญาเอ๋ย ได้ไปแล้ว ได้ไปแล้ว ไปถึงอีกฟากฝั่งหนึ่งแล้ว ขึ้นฝั่งหนึ่งแล้ว สวาหะ!” ดังนั้น โอ สารีบุตร พระโพธิสัตว์ควรสอน ในการศึกษาเรื่อง ปรัชญาปารมิตาที่ลึกซึ้ง [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา]’ ดังนั้นเมื่อพระภควัต [พระพุทธเจ้า] ทรงออกจากสมาธิแล้ว พระองค์จึงทรงให้ความเห็นชอบ แก่พระโพธิสัตว์ อวโลกิเตศวรผู้ทรงคุณธรรม โดยตรัสว่า: ‘กล่าวได้ดีมาก กล่าวได้ดีมาก ธิดาผู้สูงศักดิ์! ใช่แล้ว ธิดาผู้สูงศักดิ์ ดังนั้น การศึกษาปัญญา ปรัชญาปารมิตาอันลึกซึ้ง [ความสมบูรณ์แห่งปัญญา] จึงจำเป็นต้องกระทำอย่างยิ่ง ตามที่ท่านได้กล่าวไว้ สิ่งนี้ได้รับการยกย่อง จากพระอรหันต์ตถาคต' พระภควัต [พระพุทธเจ้า] ตรัสด้วยใจยินดีดังนี้ และพระสารีบุตรผู้ทรงคุณธรรม พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร ผู้ทรงเกียรติ ที่ประชุมทั้งหลาย หมู่ชนทั้งปวง และโลกของเทพเจ้า มนุษย์ อสูร และนางฟ้า ต่างสรรเสริญพระดำรัส ของพระภควัต [พระพุทธเจ้า] จบพระปรัชญาปารมิตาหฤทัยสูตร ณ ที่นี้"
